Propagatienieuws – 10 feb 2024

Deze week in Propagatienieuws:

Propagatienieuws wordt samengesteld door Tom Koeken (PC5D).

HF

Afgelopen week is de activiteit op de zon flink toegenomen. Sinds 3 februari zijn er al 19 M-klasse zonnevlammen geweest. Vrijdagmiddag 1314 UTC was er zelfs een uitbarsting van één met sterkte X3.4, de op een na op één na sterkste in de huidige zonnecyclus 25. Het resultaat was een sterke radio black-out (R3) aan de daglichtkant en een protonenstorm (S2). Communicatie over de poolkappen werd duidelijk verstoord.

Bij een X-klasse is een grote CME is te verwachten, maar doordat deze vlam plaats heeft gevonden op de zuidwestelijke kant van de zon plaatsgevonden is de kans klein dat de aarde hierdoor wordt geraakt.

Een zonnevlam op zaterdag 10 februari 03:54 UTC met sterkte M3.4 was minder sterk. De resulterende coronale massa-ejectieaan de zuidoostelijke rand lijkt groter dan die op vrijdag.

HF-vooruitzichten

Met tot wel 10 zonnevlekkengroepen aan de kant van de zon die naar de aarde is gericht, kan er ook in de komende dagen een hoog niveau van zonneactiviteit worden verwacht. De zonnefluxindex zal circa 180 zijn.

De kans op verdere M-zonnevlammen is ongeveer 60 procent, en voor X-klasse 25 procent.

De Kp index blijft voorlopig beperkt tot 3 a 4. Op de nieuwste foto’s van de coronagraaf van LASCO is een “sneeuwstorm” aan de gang. Dit wordt veroorzaakt door hoog energetische deeltjes die de detectoren aan boord van het ruimtesonde bombarderen. Zaterdag 10 februari is er nog steeds sprake van een matige (S2) stralingsstorm. Dit wordt veroorzaakt door energetische deeltjes die toch de aarde bereiken. De verhoogde deeltjesniveaus veroorzaken ook een verstoring die bekend staat als een polaire cap absorption event (PCA). Het belangrijkste effect is een verslechtering van HF-signalen door de poolzones, vooral op lagere frequenties.

Voor de komende week kunnen we aanhoudend goede propagatie verwachten op alle banden tussen 80 en 10 meter.

De maximaal bruikbare frequentie zal  variëren tussen 11 MHz in de nacht tot boven 36 MHz  overdag. De kritische frequentie voor de F-laag ligt overdag boven 7 MHz zodat NVIS-condities op 40m prima zijn voor de PACC.

VHF en hoger

Tropo, regenscatter

Voorlopig wordt het weer bepaald door een nabijgelegen lagedrukgebied met de nodige wind en buien. Bij dit karakteristieke weertype is de kans op tropo nihil en op regenscatter op de GHz banden groter.

Sporadische-E, meteorscatter en Aurora

Andere modi, zoals meteoorverstrooiing zien er wat magertjes uit. Er is altijd kans op wat random meteoren activiteit, in tegenstelling tot Sporadic-E dat in zijn late winterdip zit die gewoonlijk tot april duurt voor de 10 en 6m banden. Doordat de recente CME’s op de zon de aarde niet raken is er voorlopig weinig kans op aurora.

EME

Voor EME-operators is de declinatie van de maan negatief en daalt naar een minimum op dinsdag de 6e. Padverliezen nemen ook af sinds hun maximum op het hoogste punt op maandag de 29e. Maar met de lage maanhoogtes, slechts acht graden op dinsdag, zullen de maanvensters kort zijn. 144MHz hemel ruis is matig tot zeer hoog de hele week gaan over 3100 Kelvin op dinsdag de 6e. Vrijdag en zaterdag zijn de maan en de zon erg dicht bij elkaar, dus zon ruis in de antenne bundelbreedtes zal een probleem zijn.

Propagatienieuws wordt samengesteld door Tom PC5D. Bij de samenstelling maakt hij onder andere gebruik van de voor Nederland relevante informatie uit het wekelijkse Propagation News van de Britse radioamateurvereniging RSGB, dxinfocentredarc.de/der-club/referate/hf/ , Make More Miles on VHF, metoffice.gov.ukswpc.noaa.gov,  en poollicht.be. Propagatienieuws maakt ook deel uit van het radiojournaal van de Zuid-Limburgse zondagochtendronde. De audio opname van deze ronde is terug te luisteren op a22.veron.nl